Ο Βασίλης Κιζήλος γράφει για τη «Σκληρή μελαγχολία του θέρους»

Μάνθος Γιουρτζόγλου, Η σκληρή μελαγχολία του θέρους
(Διηγήματα)

Οι δώδεκα ιστορίες της συλλογής διαδραματίζονται μέσα στο καλοκαίρι, τον Αύγουστο, οι περισσότερες με σκηνικό την ερημωμένη Αθήνα. Οι χαρακτήρες, άνθρωποι που για διάφορους λόγους βρίσκονται μόνοι, δεν ενδιαφέρονται να δοξάσουν τη μοναξιά τους, δεν τους έχει απομείνει κάτι το οποίο να ευαγγελίζονται σθεναρά, θέλουν να επιτύχουν κάτι πρόσκαιρο, να απολαύσουν κάποια μικρή νίκη ή να συνεχίσουν να απολαμβάνουν κάποια διαδικασία που τους σέρνει γλυκά μέσα στην καθημερινότητα, είναι κυρίως άτομα που έχουν αποδεχθεί τον ρόλο τους ως αντιήρωες, άτομα που απλά θέλουν εκείνη τη στιγμή, θέλουν το αλκοόλ, θέλουν τον έρωτα, θέλουν τον φίλο, θέλουν να αφεθούν στην παρόρμηση.

Η κραυγάζουσα ερημοσύνη του Αυγούστου είναι η τέλεια αντίθεση σε αυτή την ψυχολογία και καταλήγει να είναι η κατάλληλη ενδυμασία, το σκηνικό που αρμόζει έτσι ώστε, η εγκατάλειψη να γίνει έμπνευση και η εξέλιξη να έρχεται αβίαστα.

Άνθρωποι που δεν κατάφεραν ποτέ να συναντηθούν ερωτικά αλλά και έρωτες από το παρελθόν, ένα σκυλάκι που γαβγίζει εγκαταλελειμένο σε ένα μπαλκόνι ή δύο συνταξιούχοι στο καφενείο, χωρισμοί, πρώτες φορές, η απόγνωση ενός μεσήλικα που ζει μέσα από τις φωτογραφίες όμορφων γυναικών που τραβάει κρυφά σε δημόσιους χώρους, ο παράνομος πόθος κάποιου που εργάζεται σε καράβι κατακαλόκαιρο, παραληρηματικοί σαραντάρηδες που θέλουν, έτσι, να κάνουν μια μαλακία για να νιώσουν εικοσάρηδες… 

Απλά περιστατικά που αποκαλύπτουν όχι μόνο κρυφούς πόθους ή το ποικιλόχρωμο παρασκήνιο στην αναζήτηση συντροφιάς αλλά και τον τρόπο που οι άνθρωποι ελίσσονται αποφεύγοντας άλλους ανθρώπους και κυρίως την αλήθεια του εαυτού τους.

Κάποιες από τις ιστορίες είναι γραμμένες σε πρώτο πρόσωπο άλλες σε τρίτο, δεν έχει σημασία, παντού υπάρχουν στιγμές όπου ο Μάνθος εγκαταλείπεται στην ωμή απλότητα του γεγονότος με τους χαρακτήρες να δρουν απροειδοποίητα παρορμητικά και, συχνά, με κίνητρο την απόγνωση.

Υπάρχουν επίσης στιγμές εσωτερικού μονολόγου που, πέρα από αφορισμούς, είναι η γυμνή αποδοχή μιας συνθήκης που έχει επιβληθεί.

Βασίλης Κιζήλος • Έφυγε ο Τζέιμς Γκράουεχολτς

Έφυγε την 1η Ιανουαρίου ο James Grauerholz, φίλος, εραστής, σύντροφος,  συνεργάτης, βοηθός και μάνατζερ του William Burroughs, σε ηλικία 72 ετών.

Διάβασε το Naked Lunch σε ηλικία 13 ετών.  Η γραφή του συγραφέα τον συνεπήρε και οκτώ χρόνια αργότερα χτυπούσε την πόρτα του Burroughs στο διαμέρισμα που έμενε στη Νέα Υόρκη.  Η συνάντησή τους επρόκειτο να αποδειχθεί μοιραία και άκρως καθοριστική για την μετέπειτα πορεία και των δύο.

Υπάρχει πολύ πληροφορία σχετικά με ό,τι αφορά στην κοινή πορεία του Burroughs με τον Grauerholz και μπορεί ο καθένας, εύκολα, να βρει οτιδήποτε τον ενδιαφέρει.  Για αυτό και θεωρώ περιττό να μπω εδώ σε μια τέτοια διαδικασία. Αυτό που μένει είναι η αφοσίωση, η αγάπη.

Σε κάποιες σπάνιες στιγμές μας που είμαστε πρόθυμοι να ξηλώσουμε την κυνική αντίσταση στην ειλικρίνεια, μπορούμε να δούμε την απλότητα της αγάπης και να την απολαύσουμε ως την πιο πλούσια πραγματικότητα της ζωής. Και τίποτα δεν ξηλώνει αυτόν τον κυνισμό αυτοπροστασίας πιο αποτελεσματικά, από το πλησίασμα του θανάτου.

Ο Burroughs, τον Μάρτιο του 1997, γράφει στο ημερολόγιό του:

Στα 83, μόλις τώρα βγαίνω από μια επεισοδιακή εφηβεία που κόστισε πολύ σε μένα και σε αυτούς που είχα γύρω μου. Βέβαια, όχι άλλη “χαζή” αγάπη σε αυτή την ηλικία.

Λίγο αργότερα, έξι εβδομάδες πριν από τον θανατό του — έφυγε στις 2 Αυγούστου του ιδίου έτους — γράφει:

Ακούγεται γλυκανάλατο αλλά η αγάπη είναι μια πολύ καθοριστική δύναμη, όπως ο ηλεκτρισμός.

Στην τελευταία σελίδα του ημερολογίου του, τρεις μέρες πριν από τον θάνατό του, γράφει:

Το μόνο πράγμα που μπορεί να επιλύσει μια διαμάχη είναι η αγάπη… Αγνή αγάπη.
Αγάπη; Τι είναι;
Το πιο φυσικό παυσίπονο που υπάρχει.
ΑΓΑΠΗ.

Ο Grauerholz βούτηξε μέσα στα σκοτάδια του εθισμού και της προσωπικής τραγωδίας του Burroughs, κατανόησε, αισθάνθηκε, διαχώρισε… οργάνωσε διεξοδικά το έργο του συγγραφέα και… αγάπησε.

Ήταν ρομαντικό εξ αρχής, τον αγάπησα… πριν τον συναντήσω, αφού τον συνάντησα, μετά τον θάνατό του και μέχρι σήμερα… δεν έχω ποτέ αγαπήσει κάποιον με τον τρόπο που αγάπησα εκείνον,

έχει πει ο ίδιος.

Η Iris Murdoch γράφει κάπου στις Ερωτικές επιστολές:

Είναι παράξενο που είναι τόσο απλό το γεγονός ότι είναι η αγάπη που κάνει τον κόσμο να γυρίζει, αν και είναι τόσο δύσκολο να το καταφέρεις σωστά.

Πιστεύω πως ο Grauerholz το κατάφερε.

Το μυστικό του Ιλάια Σπένσερ στο Πολύεδρο

Την Τρίτη 4 Νοεμβρίου 2025, στις 8 το βράδυ, το βιβλιοπωλείο Πολύεδρο παρουσιάζει το βιβλίο του Βασίλη Κιζήλου Το μυστικό του Ιλάια Σπένσερ.
Για το βιβλίο μιλούν η Αφροδίτη Σκαλτσά Δημητρακοπούλου και η Ελένη Καλοδούκα.

Πολύεδρο: Κανακάρη 147, Πάτρα, 262 21 , τηλ  261 027 7342.
Πολύεδρο Facebook

Βασίλης Κιζήλος: «Ένας σκηνοθέτης μπορεί να διδαχθεί από έναν συγγραφέα και το αντίθετο…»

Γράφει ο Θανάσης Μήνας | Merlin's Music Box,
Πέμπτη 3 Απριλίου 2025 »»

Μια συζήτηση με τον συγγραφέα Βασίλη Κιζήλο για την τελευταία του συλλογή διηγημάτων Το μυστικό του Ιλάια Σπένσερ (Εκδόσεις Απόπειρα, 2024)

Η διαδρομή του Βασίλη Κιζήλου στα ελληνικά γράμματα και δη στα μονοπάτια του underground ξεκινά ήδη από τα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του 1980, ενώ, παράλληλα με τα δικά του έργα, ο συγγραφέας ήταν και ένας από τους πρώτους μεταφραστές του Ουίλιαμ Μπάροουζ στα ελληνικά.  Η νέα συλλογή διηγημάτων του με τον τίτλο Το μυστικό του Ιλάια Σπένσερ περιλαμβάνει έξι ιστορίες (ομώνυμη, «Σκύλα», «Βίβιαν εξπρές», «Maniera Greca», «Ένας όμορφος θάνατος», «Το κεφάλι που κατάπινε πιθανότητες»). Στις ιστορίες αυτές συγγραφείς χαμένοι κάπου στην Πελοπόννησο εναλλάσσονται με hitmen, cross dressers, περιπλανώμενους των νυχτερινών κέντρων, άλλους συγγραφείς που βαδίζουν στις τελευταίες μέρες, την αστυνομία, ερωτευμένους, τη ρώσικη μαφία και πολλά άλλα… Ο συγγραφέας ψηλαφίζει στην ομίχλη της ζωής τον δαίδαλο της απρόσμενης ανθρώπινης γεωγραφίας με περιγραφές που παρασύρουν και στιγμές που αποκαλύπτουν.

Ο Βασίλης Κιζήλος γεννήθηκε το 1962 στο Σίδνεϊ της Αυστραλίας και ζει στην Ελλάδα. Άρχισε να γράφει σε πολύ μικρή ηλικία. Στα ελληνικά γράμματα εμφανίστηκε το 1983 με την ποιητική συλλογή Ο άγγελος του δρόμου και ακολούθησε άλλη μια ποιητική συλλογή με τίτλο Τραγουδιστά η σελήνη. Εκτός από ποίηση, έχει γράψει μυθιστορήματα (Στα μάτια της τίγρης, 1993, Ο μάγος, 1996) και διηγήματα (Τομ, 1996) και έχει μεταφράσει στα ελληνικά Ουίλιαμ Μπάροουζ (Τα άγρια αγόρια, 1995, Μία στις χίλιες, 1997, Λιμάνι αγίων, υπό έκδοση) και Στίβεν Κινγκ (Οργή, 1997). Ασχολείται επίσης με τη φωτογραφία και τον κινηματογράφο. Έχει σπουδάσει σκηνοθεσία στο Swiburne University στη Μελβούρνη της Αυστραλίας και στο New York Film Academy στη Νέα Υόρκη.

******************

Να δούμε καταρχάς την μέχρι τώρα συγγραφική σου πορεία. Πότε ξεκίνησες να γράφεις και πού έγιναν οι πρώτες σου δημοσιεύσεις;

Το πότε άρχισα να γράφω είναι λίγο αόριστο γιατί θυμάμαι πως πάντα έγραφα, εννοώ κρατούσα σημειώσεις, σκάρωνα ιστορίες, γενικότερα, το «είχα το μικρόβιο» που λέμε. Τα πράγματα σοβάρεψαν στην ηλικία των 20 με 21. Νομίζω μια από τις πρώτες δημοσιεύσεις έγινε στο Οδός Πανός, αρχές δεκαετίας του ’80, κάποια ποιήματα που είχα στείλει στο περιοδικό. Κάπου εκεί, το ’83 κυκλοφόρησε και το πρώτο μου βιβλίο, Ο άγγελος του δρόμου.

Το μυστικό του Ιλάια Σπένσερ στο Βυσσινόκηπο

Η συλλογή διηγημάτων Το μυστικό του Ιλάια Σπένσερ του Βασίλη Κιζήλου συναντά την Τρίτη 28 Ιανουαρίου 2025 στις 7 το απόγευμα, στο καφέ-μπαρ Βυσσινόκηπο, τον ηθοποιό και σκηνοθέτη Ηλία Κουνέλα και τη σκηνοθέτρια θεάτρου Αννίτα Καπουσίζη, που διαβάζουν αποσπάσματα από το βιβλίο και συζητούν με τον συγγραφέα.

Βυσσινόκηπος: Ζωοδόχου Πηγής 27, Αθήνα 106 81,
210/3801691

Βασίλης Κιζήλος • Το μυστικό του Ιλάια Σπένσερ

 

 

σσ. 225, σχήμα 13 × 20,5 εκ.,
έκδοση χαρτόδετη,
I S B N 978-960-537-352-8,

Απόπειρα, Δεκέμβριος 2024
Λ.Τ.: 15,00 € (+ Φ Π Α)

Συγγραφείς χαμένοι κάπου στην Πελοπόννησο εναλλάσσονται με hitmen, cross dressers, περιπλανώμενους των νυχτερινών κέντρων, άλλους συγγραφείς που βαδίζουν στις τελευταίες μέρες, την Αστυνομία, ερωτευμένους, τη ρώσικη μαφία και πολλά άλλα σε αυτές τις διαφορετικές ιστορίες που μας δίνει εδώ ο Βασίλης Κιζήλος. Ψηλαφίζει στην ομίχλη της ζωής τον δαίδαλο της απρόσμενης ανθρώπινης γεωγραφίας με περιγραφές που παρασύρουν και στιγμές που αποκαλύπτουν. Το βιβλίο κλείνει με μια μικρή, προσωπική οδύσσεια του συγγραφέα.

Ουίλιαμ Μπάροουζ • Άγρια Αγόρια: Μια βίβλος των νεκρών

Μυθιστόρημα

Μετάφραση από την αγγλική (αμερικανική): Βασίλης Κιζήλος
σσ. 222, σχήμα 13 × 20, 5 εκ., έκδοση χαρτόδετη,
I S B N: 960-7034-77-5
Απόπειρα, Πρώτη έκδοση Αθήνα 1995

William S Burroughs • Wild Boys: A Book of the Dead (1971)

Τα Άγρια Αγόρια είναι ανταρτικές στρατιωτικές μονάδες εφήβων που σπέρνουν τον όλεθρο στους στρατούς που έρχονται να τα αντιμετωπίσουν. Ξεκίνησαν σαν συμμορίες βενζίνης που περιέβρεχαν τα θύματά τους και τους έβαζαν φωτιά χωρίς λόγο, κι έχουν εξελιχθεί σε στρατό που ασκεί τη βία για τη βία.